Dla pracodawców

Zasiłki rodzinne w UE

Monika Adamowska
12.06.2006 , aktualizacja: 12.06.2006 23:23
A A A Drukuj
Legalnie pracujesz za granicą, w kraju UE? Masz takie same prawa do świadczeń rodzinnych, jakie mają obywatele tego państwa.


Na początek - ważne zastrzeżenie: aby starać się o świadczenie rodzinne, tak samo w Polsce jak i w którymkolwiek z krajów Europy, musisz być ubezpieczony. To znaczy, że muszą być odprowadzane składki na ubezpieczenie: •  społeczne - czyli emerytalne, rentowe, w razie choroby, macierzyństwa, wypadku przy pracy; •  zdrowotne.

Euroświadczenia

W UE obowiązuje tzw. koordynacja świadczeń rodzinnych, czyli zespół specjalnych zasad europejskich, które wskazują, jak stosować prawo krajowe wobec osób migrujących. Chodzi o to, by z jednej strony nikt nie został bez pomocy, a drugiej, aby rodzina nie korzystała z zasiłków w kilku krajach jednocześnie.

Wspólnotowe przepisy o świadczeniach rodzinnych obejmują osobę, która:

•  za granicą pracuje u kogoś lub prowadzi działalność gospodarczą;

•  jest emerytem, który w danym kraju pracował i stamtąd ma emeryturę, ale mieszka w innym państwie;

•  pobiera: polski zasiłek dla bezrobotnych - a przebywa (szuka pracy) za granicą - lub zasiłek zagraniczny - a szuka pracy w Polsce.

Ważne! Możesz mieszkać, gdzie chcesz, bo jedną z fundamentalnych zasad UE jest zasada swobodnego przepływu obywateli państw członkowskich.

Ale uwaga! W niektórych państwach prawo do świadczenia rodzinnego uzależnione jest od tego, jak długo tam pracowałeś lub mieszkałeś.

Przykład: Pan Kowalski legalnie pracuje w Anglii, a jego niepracująca żona mieszka z dziećmi w Polsce. Należą się im brytyjskie zasiłki rodzinne.

Jak je dostać

Aby dostać świadczenie w kraju, w którym pracujesz, musisz tam złożyć wniosek. Możesz to zrobić: •  u pracodawcy; •  lub w instytucji, która zajmuję się wypłatą takich świadczeń.

Ważne! Zawsze, gdy starasz się o świadczenia rodzinne w UE, musisz wypełnić formularz E 401. Instytucja zajmująca się w danym kraju świadczeniami wypełnia część formularza i przesyła do Regionalnego Ośrodka Polityki Społecznej (takie ROPS-y działają przy urzędach marszałkowskich każdego województwa, rzadziej zamiast nich jest to departament w urzędzie marszałkowskim).

Niektóre kraje do wypłaty zasiłków rodzinnych wymagają odpowiedniego stażu pracy. Co zrobić, gdy za krótko pracujesz?

Zastosuj kolejną ważną zasadę UE: sumowania okresów zatrudnienia i ubezpieczenia.

To znaczy, że możesz dodać wszystkie okresy ubezpieczenia, jakie wypracowałeś w różnych krajach UE, czyli np. do brytyjskiego dodać polski (nie ma znaczenia, że pracowałeś z przerwami). Ale musisz poświadczyć to na formularzu E 405. Najlepiej załatw to jeszcze przed wyjazdem za granicę. Jeśli zapomnisz, nie martw się. Instytucja, w której będziesz się starał o świadczenia, sama zwróci się do twojego ROPS-u, ale wtedy będzie to trwało dłużej.

Świadczenia rodzinne możesz dostawać tylko z jednego państwa. Dlatego kolejna zasada UE brzmi: pierwszeństwo zbiegających się świadczeń.

Reguła pierwszeństwa wypłaty świadczeń mówi: tam świadczenia, gdzie praca. Gdy żona nie pracuje, pierwszeństwo wypłaty świadczeń ma to państwo, w którym zatrudniony jest ojciec (nawet jeśli dzieci są z żoną w innym kraju). Ale jeśli żona podejmie pracę, pierwszeństwo wypłaty świadczeń będzie miało państwo, w którym została z rodziną.

Nie martw się, w żadnym wypadku nie stracisz. Nawet jeśli u nas zasiłek jest niski, a w innym kraju (państwie pracy ojca) wysoki. Dlaczego?