W USA i Europie Zachodniej, a także w filiach tych koncernów w Polsce, zatrudnianie coacha dla pracowników różnego szczebla stało się uznaną normą pozwalającą na tworzenie najbardziej efektywnych organizacji. Innowacyjność i unikalność każdego produktu jest coraz trudniejsza do osiągnięcia i utrzymania w dłuższym okresie czasu w związku z globalizacją. Pracownicy mogą zadecydować o przewadze, ale tylko ci z pożądanymi kompetencjami. Właściwy coaching jest najbardziej wyrafinowaną metodą prowadzącą do takiego stanu. Jeżeli Twoja firma nie ma globalnej przewagi firmy Microsoft i jest nieco mniej innowacyjna od firmy Apple, to coaching może być najwłaściwszym wyborem strategii!
Czym jest coaching?
To proces wydobywania pełnego potencjału osoby i/lub organizacji. Przebiega on w postaci indywidualnych sesji, podczas których coach razem z klientem (podopiecznym, ang. coachee) szukają najlepszych rozwiązań problemów czy dylematów oraz umożliwiają klientowi rozwój pożądanych kompetencji, dostęp do nowych obszarów wiedzy, czy wreszcie wzrost samoświadomości. Co więcej, klient zdobywa umiejętność samodzielnego rozwiązywania podobnych problemów w przyszłości. Sesje coachnigowe są zaplanowane w logicznej, długoterminowej perspektywie, tak, aby pozytywne zmiany zachowań i postaw klienta zostały utrwalone.
W Polsce coaching prowadzony przez osoby z zewnątrz firmy jest wciąż zjawiskiem nowym. Wszyscy o nim słyszeli, ale niewiele osób rozumie jego istotę. Często mylony jest z doradztwem. Wielu klientów w czasie pierwszej sesji oczekuje od coacha, rad, wskazówek, czy wręcz gotowych rozwiązań. Nierzadko klient opisuje problem i jego kontekst a następnie zwraca się do swojego coacha "To powiedz mi teraz, co mam zrobić?". Coaching nie jest doradztwem - coaching opiera się na założeniu, że klient ma wiedzę i umiejętności, żeby znaleźć rozwiązanie czy odpowiedź na trudne pytania. Rolą coach'a jest ten potencjał uruchomić.
Turbodoładowanie z szybkim efektem
Niektóre firmy budują kulturę coachingu na rozwoju umiejętności w tym obszarze swoich menedżerów. I to jest bardzo wartościowe podejście, bo uruchamianie możliwości tkwiących w ludziach, owo turbodoładowanie szybko przynosi wymierne efekty. Ale są sytuacje, w których pracownik nie chce lub nie potrafi całkowicie otwarcie mówić o swoich problemach, jeżeli dotyczą one relacji z przełożonym lub innymi członkami zespołu. Dyskrecja coacha z zewnątrz firmy i jego obiektywizm taką otwartość, niezbędną dla skuteczności procesu, znacząco zwiększają. W firmach, w których przeprowadzałam różnego rodzaju projekty, jedynymi szefami mającymi możliwość zastosowania przez siebie coachingu to regionalni kierownicy sprzedaży (district managers) spędzający 80% swego czasu w terenie ze swymi podwładnymi - przedstawicielami handlowymi (sales representatives). Trudno jednak wyobrazić sobie sytuację, kiedy dyrektor regionu w międzynarodowym koncernie, spędzający najwyżej kilka dni w roku z dyrektorem generalnym (np. z Polski) znajdzie czas na pełny coaching swojego podwładnego. W takich sytuacjach niezbędny staje się dla firmy coach - specjalista z zewnątrz.
Istnieje wiele rodzajów coachingu:
Executive Coaching - skierowany do najwyższego szczebla kierownictwa. Przydatny szczególnie, jeśli menedżer rozpoczyna karierę kierowniczą/dyrektorską, chce rozwijać nowe umiejętności i wymaga wsparcia w trudnym momencie kariery
Acculturation Coaching - dla menedżerów, którzy podjęli pracę w nowej firmie, wg niektórych źródeł około 40% menedżerów ponosi porażkę w wyniku braku umiejętności dostosowania się do nowej kultury organizacji. Ten rodzaj coachingu pomaga zdefiniować różnice kulturowe i dostosować się do nowego środowiska pracy.
Leadership Coaching - adresowany do menedżerów odpowiedzialnych za zarządzanie zespołami. Celem jest, między innymi, rozwijanie następujących kompetencji: umiejętność przewodzenia i motywowania, kreowanie zaangażowania i dzielenie się wizją z zespołami.
Life Coaching - koncentruje się na planowaniu życia i osiąganiu celów osobistych; obejmuje także umiejętność organizowania równowagi pomiędzy życiem osobistym i zawodowym.
On-Job-Coaching - skupia się na rozwoju kompetencji podczas wykonywania pracy. Coach uczestniczy w wydarzeniach codziennej pracy klienta (np. spotkaniach z zespołem, prezentacjach) i dając informację zwrotną wspiera klienta w podnoszeniu poziomu kompetencji zawodowych.
Co daje coaching?
W życiu wykorzystujemy około 60-70% naszego potencjału intelektualnego, aby osiągnąć cele osobiste. Coach pomaga nam odkryć i wykorzystać pozostałą część. Można tę sytuację porównać do samochodu z silnikiem z turbodoładowaniem - angażując turbinę, powodujemy, że samochód wyprzedza inne auta na szosie. Podobnie coach - zwiększa "osiągi" klienta. Coaching daje przewagę konkurencyjną w rozwiązywaniu problemów w sposób bardziej efektywny niż czynią to zawodowi lub "życiowi" konkurenci. Klient, mówiąc w skrócie, osiąga cele szybciej, bez straty czasu i energii.
Jedną z metod coachingu jest Leadership Management International (LMI). LMI jest jedną z najbardziej doświadczonych organizacji amerykańskich, oferujących programy coachingowe od ponad 40 lat. Każdy klient jest inny. Każdy działa w innym środowisku, innej konfiguracji osób i kulturze organizacyjnej. Dlatego bardzo ważne jest, aby przed przystąpieniem do coachingu rozpoznać potrzeby klienta i zaprojektować indywidualny proces. Takie rozwiązania są elastyczne i skuteczne.
Metodologia coachingu
Zazwyczaj proponuje się cztery etapy coachingu: audyt wybranych kompetencji klienta i ustalenie obszarów o najbardziej istotnym znaczeniu, których dotyczyć będzie coaching. W tym przypadku korzysta się z następujących źródeł informacji:
Ocena 360 stopni
Wywiad z klientem
Wywiad z jego przełożonym
