Kodeks pracy - zobacz, co Ci wolno w pracy

W związku z akcesją Polski do Unii Europejskiej i otwarciem zachodnioeuropejskich rynków dla pracowników z Polski, rozpoczął się proces szybkich przemian w strukturze zatrudnienia i bezrobocia. Duży odpływ pracowników, często bardzo dobrze wykształconych i wysoko wykwalifikowanych, powoduje wzrost zapotrzebowania na pracobiorców w kraju, szczególnie specjalistów. Czy sytuacja ta powinna spędzać sen z powiek doradcom zawodowym, niejako definicyjnie od kilku lat przypisanym do osób bezrobotnych, z trudnościami ze znalezieniem zatrudnienia? Czy poradnictwo zawodowe wobec tego przestanie być komukolwiek potrzebne, jak obawiają się tego niektórzy?

Nic bardziej błędnego. Wraz ze zmianami na rynku pracy rośnie też znaczenie dobrze zorganizowanego doradztwa zawodowego . Zachodzące przeobrażenia, dotyczące także poradnictwa zawodowego, spowodowały jednakże pojawienie się problemu przy próbie sprecyzowania tożsamości zarówno doradcy, jak i odbiorcy usługi. W związku z tym należałoby zastanowić się, czy mamy jeszcze do czynienia z klasycznie rozumianym doradztwem zawodowym oraz czy klient, do którego skierowana jest usługa doradcza, jest cały czas tym samym klientem, co jeszcze kilka lat temu? I idąc dalej - czy metody, narzędzia, rozwiązania stosowane w doradztwie zawodowym są dostosowane do realiów i wymogów dzisiejszego rynku?

Doradztwo zawodowe jako dyscyplina naukowa i praktyczna, mimo braku rozwiązań systemowych, spójnego systemu standardów, certyfikacji doradców itp., było dotychczas uprawiane w dość ściśle określonych ramach. Według jednej z definicji "doradztwo zawodowe to pomoc polegająca na udzieleniu indywidualnej porady zawodowej na kolejnych etapach dokonywania wyboru typu szkoły, kierunku kształcenia, zatrudnienia, przekwalifikowywania się, ponownego zatrudnienia w przypadku utraty pracy ". Obszary pracy doradczej wymienione w powyższej definicji zapewne pozostaną niezmienione. Różnica w chwili obecnej jest taka, że coraz częściej doradca ma do czynienia z osobami aktywnymi zawodowo, wyspecjalizowanymi, dość dobrze zorientowanymi na rynku pracy, poszukującymi informacji czy porady jak zarządzać swoją karierą zawodową. Są to klienci bardziej wymagający, którym oferować trzeba inny wachlarz rozwiązań, a to stawia przed doradcami nowe wyzwania i "podnosi poprzeczkę". Doradca zawodowy musi się bowiem w tych przypadkach wcielić raczej w rolę coacha kariery i stosować metodologię kontaktu z klientem właśnie z perspektywy coachingu.

Coaching - zobacz blog ekspertów.

Coaching kariery (career coaching) a doradztwo zawodowe

Według Międzynarodowej Federacji Coachów (ICF) coaching to interaktywny proces, który pomaga pojedynczym osobom lub organizacjom w przyspieszeniu tempa rozwoju i polepszeniu efektów działania. Coachowie pracują z klientami nad zagadnieniami związanymi z biznesem, rozwojem kariery, finansami, zdrowiem i relacjami interpersonalnymi. Dzięki coachingowi klienci ustalają konkretniejsze cele, optymalizują swoje działania, podejmują trafniejsze decyzje i pełniej korzystają ze swoich naturalnych umiejętności .

Career coaching, jako jeden z obszarów coachingu, jest szczególnie przydatny dla osób chcących rozważnie zaplanować swoją przyszłość zawodową. Jest on wsparciem w prowadzeniu kariery klienta tak, by jej przebieg był zgodny z jego wartościami, potrzebami i umiejętnościami. Coaching kariery pozwala obiektywnie i rzetelnie ocenić obecną sytuację zawodową oraz wskazać możliwości i zagrożenia w kreowaniu przyszłości zawodowej klienta . Podczas sesji coachingowych klient pracuje nad różnymi zagadnieniami, takimi jak:

tworzenie strategii rozwoju kariery,

identyfikacja ograniczeń, mocnych i słabych stron,

wyznaczanie krótko- i długoterminowych planów zawodowych,

networking w budowaniu kariery,

marketing własnej osoby na rynku pracy (personal marketing) itp.

Coachowie wychodzą z założenia, że klient jest z natury kreatywny i pełen pomysłów. Zadanie coacha polega więc na wydobyciu tych zasobów, umiejętności, jakie klient już ma. Rola coacha polega też na stworzeniu nowej, często bardziej obiektywnej, perspektywy na dane zagadnienie oraz dzieleniu się informacją zwrotną. Odpowiedzialność za podjęcie decyzji i działań spoczywa w rękach klienta. Inaczej mówiąc, coaching służy poszerzaniu własnej indywidualności (tu w kontekście zawodowym) przez klienta. Coach oferuje pomoc w budowaniu i odnajdywaniu własnego potencjału, poprzez wspieranie i rozwijanie kompetencji oraz dzielenie się informacją zwrotną. Coaching jako praktyka wykorzystywana coraz powszechniej w firmach i organizacjach na wszystkich szczeblach zarządzania może być uznany za zwrot w kierunku traktowania człowieka całościowo i podmiotowo, wraz z jego emocjami, motywacjami, twórczymi uzdolnieniami i niepowtarzalnością.

Czy zatem coaching kariery nie jest tym samym, co doradztwo zawodowe? Czy nie jest to kolejne modne i chwytliwe określenie tego, co już od dawna funkcjonuje i ma się całkiem dobrze? Odpowiedź brzmi przewrotnie: tak i nie. Coaching może być tym samym co doradztwo, jeśli doradca preferuje niedyrektywny styl kontaktu z klientem, jest nastawiony na proces i buduje bliskie, empatyczne relacje z klientem, pozwalające mu na dokonywanie w obecności coacha głębszych analiz i zwiększające otwartość.

Coaching nie jest jednak tym samym, co doradztwo z jednego zasadniczego powodu - coach nie dostarcza porad. Przy odpowiedniej stymulacji klient sam znajduje rozwiązania, które charakteryzują się znacznie większą skutecznością i niemal zawsze są wcielane w życie ze względu na to, że pochodzą one od samego klienta. Coach nie odpowiada na pytania, może co najwyżej zakwestionować odpowiedzi czy z nimi dyskutować.

Głównym celem spotkania coachingowego, w przeciwieństwie np. do konsultacji czy poradnictwa pojmowanego dyrektywnie, jest to, by klient nauczył się auto-coachingu oraz wytrenował umiejętności, których będzie mógł użyć w przyszłych, podobnych sytuacjach. Przywołajmy znaną przypowieść o głodnym i Jezusie. Coach nie daje klientowi ryby; oferuje mu za to całą swą wiedzę, umiejętności i życzliwość, by nauczyć go, jak ryby łowić (czasem daje wędkę). Nie bez powodu o najlepszych coachach mówi się, że zadają właściwie pytania, a nie, że dają właściwe odpowiedzi.

Między doradztwem zawodowym a coachingiem kariery istnieją też pewne zasadnicze różnice związane z wykształceniem. W Stanach Zjednoczonych, gdzie coaching kariery jest popularny i prężnie się rozwija, te 2 dziedziny są w ustawodawstwie wyraźnie rozgraniczone. By pracować jako doradca zawodowy (career counselor), trzeba mieć w większości stanów ukończone na poziomie magisterskim studia psychologiczne lub z poradnictwa. Coachom nie stawia się takich wymogów formalnych, ale by być naprawdę efektywnym coachem, należy przejść odrębną ścieżkę edukacji, obejmującą kompleksowe szkolenie i trening dotyczący wiedzy, umiejętności i zdolności coachingowych (KSA - training in coaching knowledge, skills and abilities) .

1 2  następne »