Wolontariat w szpitalu

Celem programu Wolontariat w Szpitalu - "Jestem blisko" jest wsparcie pacjentów i ich rodzin w czasie hospitalizacji. Adresatami programu są wolontariusze zainteresowani pracą

w placówkach służby zdrowia. Rozpoczynając program, skupiliśmy się na rozwijaniu współpracy z placówkami pediatrycznymi. Ale musimy pamiętać, że szpitale dzisiaj to miejsca otwarte dla rodziców i rodzin pacjentów, dlatego też i rola wolontariusza uległa w ciągu tych lat zmianie. W większości z nich dzieciom towarzyszą najbliżsi. Wolontariusz nie zastąpi przecież rodzica, dzisiaj to raczej starszy kolega, który uprzyjemni szpitalną nudę, wymyśli ciekawą zabawę, pomoże oswoić nieprzyjazne otoczenie. "Jestem blisko" to program dla ludzi z ciekawymi pomysłami, twórczych i kreatywnych. To dzięki naszym wolontariuszom mali pacjenci Instytutu Reumatologii w Warszawie mogli usłyszeć o tak dalekim i egzotycznym kraju, jakim jest Mongolia, spróbować mongolskich ciasteczek. Można wymieniać bardzo wiele, bardzo ciekawych i innowacyjnych projektów (kameralny koncert gitarowy studentów Akademii Muzycznej, zajęcia z tańca towarzyskiego dla chorych na cukrzycę, warsztaty savoir vivre'u). Wolontariusze, którzy nie mogą regularnie spotykać się z pacjentami, uczestniczą w imprezach i akcjach organizowanych z okazji Dnia Dziecka, Gwiazdki, organizują koncerty. W szpitalach dla dorosłych pacjentów wolontariusze dgrywają rolę "protezy", wypełniając funkcję nieobecnego członka rodziny - pomagają w karmieniu chorych, towarzyszą w spacerze, pomagają dostać się do kaplicy, na badania diagnostyczne. Niejednokrotnie rola wolontariusza ogranicza się "tylko" do wysłuchania historii życia, opowieści o rodzinie, wnukach. A czasem wystarczy po prostu potrzymać za rękę i być blisko. Wprowadzając wolontariuszy do szpitala, pamiętamy o przestrzeganiu przepisów dotyczących zasad bezpieczeństwa, o wewnętrznych regulaminach tych placówek, wymaganych badaniach i szczepieniach. Program został zainicjowany w 2002 r. przez Centrum Wolontariatu w Warszawie. Obecnie współpracujemy z ośmioma placówkami w Warszawie i województwie mazowieckim (m.in. Centrum Zdrowia Dziecka, Instytut Matki i Dziecka, Szpital Litewska). Do dzisiaj w programie "Jestem blisko" wzięło udział ponad 400 wolontariuszy.

Wolontariat na rzecz bezdomnych

"Gorący Patrol" - to program pomocy osobom bezdomnym przebywającym na terenie Lublina. Realizowany jest przez Centrum Wolontariatu w Lublinie przy współpracy z Centrum Duszpasterstwa Młodzieży. Celem programu jest wsparcie osób bezdomnych i towarzyszenie im w wychodzeniu z bezdomności. Odbiorcami są głównie osoby, które nie korzystają z pomocy schronisk. Każdego roku w takich działaniach uczestniczy ok. 50 ochotników, w większości są to studenci. W sezonie zimowym, kiedy realizowanych jest najwięcej działań, każdego dnia wolontariusze docierają do około 30 bezdomnych. W skali roku z pomocy wolontariuszy korzysta ponad 150 osób bez dachu nad głową. Pomysł pomocy bezdomnym zrodził się zimą 2002 roku, gdy media informowały o pierwszych śmiertelnych ofiarach mrozów. Lubelszczyzna przodowała wówczas w tragicznych statystykach. Chcąc zapobiegać podobnym tragediom, grupa kilku osób zaopatrzona w termosy z ciepłą herbatą i kanapki wyruszyła na ulice miasta. Po rozeznaniu sytuacji okazało się, że miejsca skupiające najwięcej tych osób to głównie dworce PKP i PKS. Oprócz okolic lubelskich dworców wolontariusze zaczęli odwiedzać też inne miejsca przebywania bezdomnych - ogródki działkowe, pustostany, parki. Dziś ochotnicy wyposażeni w apteczkę pierwszej pomocy udzielają też podstawowej pomocy medycznej, zimą zawożą im ciepłe ubrania i obuwie. W rozmowach z bezdomnymi próbują rozpoznać ich indywidualną sytuację i podjąć konkretne działania. Pomagają w pisaniu pism urzędowych, wyrobieniu dokumentów, w szukaniu mieszkania albo pracy. W tym celu uruchomili specjalne dyżury biurowe, podczas których osoby bezdomne mogą porozmawiać, otrzymać poradę prawną, skorzystać z komputera, telefonu lub innych potrzebnych urządzeń biurowych. Zawsze do dyspozycji mają też gazetę z ogłoszeniami. Wolontariusze odwiedzają bezdomnych w szpitalach, czasem pomagają w nawiązaniu kontaktu z rodziną. Dwa razy do roku organizują akcję sprzątania grobów osób bezdomnych. Tradycją stały się również wiosenne ogniska, rajdy oraz spotkania świąteczne. Wszystko to po to, by aktywizować ich i wyciągać z izolacji społecznej. W ramach programu prowadzona jest także działalność edukacyjna dla młodzieży. Wolontariusze prowadzą w szkołach zajęcia i warsztaty poświęcone problemowi bezdomności. Podczas lekcji starają się łamać negatywny stereotyp osoby bezdomnej i uwrażliwiać na problemy osób wykluczonych. Czasem takie warsztaty owocują inicjatywami samych uczniów - np. zbiórką darów czy przygotowaniem paczek świątecznych.

Wolontariat na rzecz uchodźców

Blisko 60-osobowa grupa wolontariuszy działających przy Centrum Wolontariatu i Centrum Duszpasterstwa Młodzieży Archidiecezji Lubelskiej od 2001 roku łączy swoje siły, by pomagać uchodźcom przebywającym w Ośrodku dla Cudzoziemców w Lublinie. Każdego dnia dają nadzieję, pokazują, czym jest ludzka solidarność i polska gościnność. Budują świat przyjazny człowiekowi, który szuka azylu, bezpiecznego miejsca i schronienia. Wolontariusze ofi arują swój entuzjazm, pomysły, czas. W zamian otrzymują coś wyjątkowego - prawdziwą radość z pracy na rzecz drugiego człowieka. Wolontariusze pracują w grupach, co sprawia, że nabierają umiejętności pracy w zespole, uczą się współodpowiedzialności za siebie i innych, a w chwilach kryzysu są dla siebie wsparciem. Centrum Wolontariatu od 2002 roku prowadzi na terenie Ośrodka zajęcia dla dzieci, podczas których wolontariusze stosują innowacyjne metody pracy nakierowane głównie na naukę języka polskiego, poznanie kultury i integrację z polskimi rówieśnikami. Zajęcia rozwijają umiejętności manualne, artystyczne i społeczne. Są pomocne, zanim dzieci trafi ą do polskich szkół. Czasami zajęcia przyjmują formę wspólnych wyjść do kin, teatrów, muzeów czy organizacji wycieczek, festynów, meczów. Każde takie wyjście jest dla dzieci dużym wydarzeniem, które sprawia, że świat staje się dla nich bardziej ciekawy i kolorowy. Działania wolontariuszy dla dorosłych mieszkańców ośrodka mają na celu przekazanie podstawowych informacji o Polsce tak, żeby kraj do którego przybyli, i ludzie, z którymi przyjdzie im żyć, stawali się dla nich czymś znanym, a przez to przyjaznym. Pomagają załatwiać sprawy urzędowe i świadczenia socjalne, są tłumaczami w rozmowach u lekarza. Od 2006 roku wolontariusze prowadzą lekcje języka polskiego. Uzupełnieniem zajęć językowych są wizyty w teatrze, filharmonii, a nawet na meczu piłki nożnej czy torze żużlowym. Skutecznym sposobem uczenia języka polskiego są także wspólne spotkania kulinarne dla uchodźców i wolontariuszy, podczas których mają oni okazję do przygotowywania posiłków, prezentacji narodowych potraw i rozmów w języku polskim. Podczas zajęć dla kobiet ochotnicy prowadzą i animują zajęcia dla najmłodszych, którym zapewniają zabawę i opiekę na czas nauki ich rodziców.

Wolontariat dla niepełnosprawnych

Celem programu jest zachęcanie osób niepełnosprawnych (psychicznie, umysłowo i fizycznie) do aktywności woluntarystycznej i integracja z wolontariuszami. Od 2004 r. Centrum Wolontariatu w Słupsku realizuje program edukacyjno-wychowawczy skierowany do 30-osobowej grupy osób niepełnosprawnych w różnym wieku, podopiecznych Domu Pomocy Społecznej w Machowinku. Współpracują z nimi wolontariusze - uczniowie szkół gimnazjalnych i ponadgimnazjalnych, do tej pory była to grupa 50 ochotników. W ramach programu podejmowane są różnorodne działania aktywizujące oraz zajęcia edukacyjne. Niepełnosprawni uczestniczą w projektowaniu i pielęgnowaniu ogrodu, dbają o estetykę nakrywania do stołu, sami gotują, pieką ciasta lub towarzyszą w przygotowywaniu posiłków, fotografują, pomagają sobie wzajemnie w podstawowych czynnościach życiowych. Dzięki udziałowi w takiej aktywności możliwe staje się przełamywanie barier nieufności między osobami niepełnosprawnymi a pełnosprawnymi, budowanie bliższych relacji, zaufania. U osób niepełnosprawnych maleje poczucie bezradności wobec najbardziej prozaicznych zajęć, a rośnie chęć do zdobywania nowych umiejętności. Realizowane działania są tak planowane, by rozwijać zainteresowania ich uczestników. Program zachęca młodzież do aktywnego sposobu spędzania wolnego czasu, integruje ją we wspólnym przedsięwzięciu, rozwija umiejętności współpracy. Obie grupy zwiększają wiarę we własne możliwości, dzięki czemu poznają swój potencjał psychofizyczny, przełamują bariery komunikacyjne, tworzą pozytywne więzi międzyludzkie. Program zawiera elementy integrujące niepełnosprawnych z pełnosprawnymi i usprawniające komunikację w grupie osób niepełnosprawnych. Dzięki programowi uczestnicy są bardziej otwarci na wzajemne wspieranie się, osoby bardziej sprawne angażują się w pomoc osobom mniej sprawnym. Obserwujemy, że wdrożenie niepełnosprawnych w pracę na rzecz własnego środowiska zapobiega pogłębianiu ich poczucia bezradności, uczy większej samodzielności i pozwala na aktywne, produktywne spędzanie wolnego czasu. Bardzo ważna okazuje się dla osób niepełnosprawnych możliwość publicznego zaprezentowania własnych umiejętności, osiągnięć (np. zrobione zdjęcia, ugotowane potrawy, pięknie nakryty stół). Mogą pochwalić się efektami samodzielnej pracy, co podnosi ich poczucie własnej wartości i samoocenę. Większa wiara we własne możliwości pozwala na lepsze poznanie siebie. Współpraca z wolontariuszami pokazuje im, że mogą angażować się w pomoc innym. Dla młodych wolontariuszy, a także społeczności lokalnej jest to stałe otwieranie się na problemy i potrzeby osób niepełnosprawnych.

Wolontariat biznesu

Wolontariat Biznesu to pierwszy program pozarządowy w Polsce realizowany od 2002 roku przez Centrum Wolontariatu w Warszawie, który propaguje i wspiera wolontariat pracowniczy (ang: corporate volunteering). Misją programu jest pogłębianie dialogu firmy z pracownikami oraz najbliższym otoczeniem, któremu sprzyja zaangażowanie się pracowników w życie społeczności lokalnych. Centrum Wolontariatu realizuje program Wolontariat Biznesu wspólnie z bankiem Citi Handlowy - patronem programu - oraz partnerami strategicznymi: Commercial Union Polska, Telekomunikacją Polską, Provident, a także partnerami: Cadbury Wedel i ING Bankiem Śląskim. Dzięki Wolontariatowi Biznesu wiele organizacji społecznych otwartych na współpracę otrzymuje dodatkowe wsparcie. Firmy w kooperacji z organizacjami pozarządowymi realizują różne projekty, w których udział strony "biznesowej" wykracza daleko poza wsparcie finansowe. Program ten umożliwia uczestnictwo w szeregu działań woluntarystycznych na rzecz organizacji społecznych, np. udostępnianie swoich zasobów wiedzy oraz osobiste zaangażowanie pracowników w wolontariat. Wolontariusze ze środowiska biznesu pracują wszędzie tam, gdzie ich pomoc jest szczególnie potrzebna. Jedni kontynuują to, co robią na co dzień - pomagają organizacji w realizacji zadań z zakresu PR, marketingu, informatyki oraz w tłumaczeniach, organizowaniu wydarzeń czy prowadzeniu szkoleń. Inni natomiast chcą się oderwać od codzienności i angażują się w pomoc, wykorzystując swoje predyspozycje i pasje - prowadzą zajęcia sportowe z dziećmi, pomagają im w nauce, remontują dom dziecka, noszą zakupy starszym osobom, odwiedzają chorych w szpitalu itp. Dzięki nim organizacje i osoby prywatne otrzymują pomoc przy rozwiązywaniu swoich problemów, pokonywaniu barier i realizowaniu działań prospołecznych. Pracownicy-wolontariusze poprzez wolontariat integrują się, poznają nowych ludzi i sytuacje, jednocześnie zwiększają swoje zadowolenie z pracy a tym samym motywację do wykonywania codziennych obowiązków służbowych. Dzięki tym dodatkowym zajęciom podnoszą swoje miękkie kwalifikacje - umiejętności społeczne i interpersonalne, przełamują negatywne stereotypy o ludziach dotkniętych chorobami, niepełnosprawnością, czy uzależnieniami. Doświadczenie takie wzbogaca relacje pracownika z firmą oraz firmy z jej otoczeniem. Wzmocnieniu ulegają więzi emocjonalne z organizacją, współpracownikami i społeczeństwem. Przedsiębiorstwa umożliwiają swoim pracownikom podjęcie działań społecznych w czasie pracy, przekazują pomoc rzeczową, wsparcie logistyczne i finansowe, w celu realizacji indywidualnych projektów wolontariackich. Z drugiej strony jeśli pracownik jest aktywnym wolontariuszem w organizacji, może często liczyć na otrzymanie określonej liczby wolnych godzin od pracy, nie tracąc przy tym prawa do pełnego wynagrodzenia (ang. matching time). Bywa też tak, że firma przelicza czas społecznej pracy swojego pracownika na pieniądze, które przekazuje w podwojonej kwocie organizacji wspieranej przez pracownika - wolontariusza (ang. matching fund). Wolontariusze w takich sytuacjach czują misję i zaangażowanie swojej firmy, dzięki czemu są dodatkowo zmotywowani do wspólnego inwestowania swojego czasu i umiejętności w ważne działania prospołeczne. Zaangażowanie się firmy w budowanie wolontariatu pracowniczego umożliwia odniesienie korzyści zarówno społecznościom lokalnym, organizacjom pozarządowym, jak i przedsiębiorstwom i ich pracownikom.

Wolontariat w ośrodku pomocy społecznej

Celem programu "Wolontariat w Ośrodku Pomocy Społecznej" (OPS) jest propagowanie i wspieranie włączania wolontariuszy w działania ośrodków pomocy społecznej na rzecz osób w trudnej sytuacji życiowej. Program polega na przygotowaniu pracowników socjalnych do pełnienia funkcji koordynatorów wolontariatu w OPS oraz wspieraniu i promowaniu działań placówek już współpracujących z ochotnikami. Ośrodki pomocy społecznej są naturalnym miejscem spotkań osób potrzebujących pomocy z osobami, które chcą jej udzielić. Osobom, które chcą pomagać innym, mają do zaoferowania cały wachlarz możliwości. Wolontariusze mogą opiekować się dziećmi - pomagać im w lekcjach lub organizować czas wolny - towarzyszyć osobom starszym, samotnym, niepełnosprawnym. Dodatkowym atutem jest to, że ośrodki pomocy społecznej są w każdej gminie. Włączając się w ich działania, wolontariusze mogą pomagać w rozwiązywaniu problemów w swojej społeczności lokalnej. Dzięki ich obecności ośrodki mogą lepiej i szybciej odpowiadać na potrzeby osób w trudnej sytuacji życiowej, objąć swoją opieką więcej potrzebujących, oferować im szerszy zakres usług. Ochotnicy zmieniają też postrzeganie ośrodków z "rozdawaczy pieniędzy" na miejsca, gdzie każdy w trudnej sytuacji uzyska odpowiednią pomoc. Program spotyka się z wielkim uznaniem pracowników socjalnych pełniących funkcję koordynatorów wolontariatu. Twierdzą oni, że obecność wolontariuszy pozwala im lepiej prowadzić pracę socjalną, daje ożywczą energię i przeciwdziała wypaleniu zawodowemu. Warszawskie Centrum Wolontariatu prowadzi ten program od 1997 roku. Obecnie w całej Polsce w około 100 ośrodkach pomocy społecznej pracuje blisko 4000 wolontariuszy.

Źródło: Centrum Wolontariatu